• DüNYA
  • ÇATışMALAR
  • GüVENLIK
  • ANALITIK MERKEZ
  • UZMAN GöRüşü
  • RöPORTAJ
  • JEOPOLITIK
  • ÖZEL RAPORLAR
  • İNSAN HAKLARı
  • EKONOMI
  • DIPLOMASI
  • KüLTüR
  • ÇEVRE
  • SPOR
  • KüTüPHANE
  • EN
  • RU
  • TR
  • عربي
  • AZ
21 Nisan, Perşembe


Entrika üçkeni: Bakü-Moskova-Tahran - İgor Pankratenko

Eurasia Diary
A- A A+

Azerbaycan, coğrafi konumdan ve jeopolitik açıdan Rusya ve İran arasında köprüdür. Moskova ve Bakü işbirliğinden bahsediliyorsa, Tahran bu konularda taraf olarak hizmet vermektedir. Hele ki, Tahran bunu suskunlukla gösterse de durum değişebilir.

İran'la Rusya'nın ikili ilişkilerine gelince ise, gerçekte yetkililerin açıklamalarından farklıdır.

İran'a "S-300" uçaksavar-füze sistemlerinin yapımına konulan ambargonun iptal edilmesine rağmen, Tahranı stratejik ortak olarak tanımlayan Moskova'nın açıkladığı bir çok açıklama gerçekleşmiyor.

Şöyle ki, İran'a "S-300" sistemlerinin yapımıyla ilgili işlemler defalarca ertelendi. Burada konu bambaşkadır. Genel olarak,  bu konuda karar ne zaman verilir?

Rusya ile İran'ın stratejik eksenine dair konuşulanlar abartılı söylentilerdir. Resmi Tahran'ın Moskova'nın, petrol üretimini dondurma teklifini reddetmesi, Kremlin'de çok iyi karşılanmadı. Bunun ardından ise Rusya, İran sebebiyle Suriye’ye beklenmedik bir sefer gerçekleştirdi. Yani, artık stratejik ortaklık söz konusu olamaz.

İki ülke arasında ittifak, bölgesel işbirliği, bölgenin gündeminde olan konular - Hazar'ın statüsünün belirlenmesi, bölgesel önemli bir takım ekonomik projeler demek.

Bakü-Moskova-Tahran üçkeninde başlıca entrika, görüşmelerin stratejik diyalog önemi taşıdığı anlamına geliyor. Azerbaycan, Rusya ve İran'ın gerçek stratejik ittifakına inanmak zor.

Resmi açıklamaları dikkate almazsak Türkiye, Çin'in "Yeni İpek Yolu" projesinin önceliği olan Trans-Hazar koridorunun ayrılmaz parçası Azerbaycan ve Gürcistan da dahil olmak üzere, Güney Kafkasya'da entegrasyon bölgesi gibi davranıyor.

Kuşkusuz İran, Türkiye'nin etki dairesinin genişlemesi sürecinde pasif gözlemci olarak kalmak niyetinde değil. Üstelik, İran'ı sakin kılan önemli bir faktör olan uluslararası yaptırımların aradan kalktığı bir dönemdir. Sonuç olarak, yakın zamanlarda bölgede etki uğrunda açık rekabetle karşılaşacağız. Bunun için hangi geçici alyanslar oluşturulacağı, esas oyuncuların bölgenin önemli figürü olan Azerbaycan’la hangi ilişkiler kuracağı Güney Kafkasya’daki gelişmelere  bağlı olacak.


 Rusyalı Doğu bilimci İgor Pankratenko, güncel olarak uluslararası sorunların tartışılmasında uzman sıfatıyla düzenli olarak yer alıyor. Orta Asya, Orta Doğu ve İran medyasında analitik yorumlar yapıyor. @IgorPankratenko